صرفه‌جویی در برق
ساعت نُه شب است. در خانه تلویزیون روشن است، اما کسی تماشایش نمی‌کند. چراغِ سه اتاقِ خالی هم روشن مانده و شارژرِ تلفن، بی‌تلفن، به پریز وصل است. هیچ‌کدام کاری برای ما نمی‌کنند. پس برقی که مصرف می‌کنند کجا می‌رود؟
برق از سوخت
در درس «انرژی الکتریکی در خانه» دیدیم که بیشترِ برق را در نیروگاه‌ها با سوزاندنِ سوخت می‌سازند، سوخت‌هایی مثلِ گاز و نفت. اما مقدارِ سوخت‌ها در زمین اندازه دارد. اگر بی‌حساب مصرفشان کنیم، روزی تمام می‌شوند. سوختنشان هوا را هم آلوده می‌کند.
پس هر چراغی که بیهوده روشن است، یعنی کمی سوختِ بیشتر سوخته و کمی هوا آلوده‌تر شده است، بی‌آنکه کسی از آن سودی ببرد.
کارهای کوچک، اثرِ بزرگ
برای صرفه‌جویی در برق لازم نیست در تاریکی بنشینیم. کافی است برق را فقط وقتی مصرف کنیم که به آن نیاز داریم:
- وقتی از اتاق بیرون می‌روید، چراغ را خاموش کنید.
- تلویزیون و رایانه‌ای را که کسی نگاهشان نمی‌کند خاموش کنید.
- شارژر را وقتی کارش تمام شد از پریز بکشید.
- روزها پرده را کنار بزنید و از نورِ خورشید استفاده کنید.
- درِ یخچال را زیاد باز نگذارید.
در شب‌های گرمِ تابستان، ساعت‌هایی هست که همه‌ی خانه‌ها با هم برق زیادی مصرف می‌کنند. اگر خانواده‌ها ماشین لباسشویی را در این ساعت‌ها روشن نکنند، بارِ کمتری روی نیروگاه‌ها می‌افتد.
حساب کنید
قبضِ برق نشان می‌دهد خانه در یک دوره چقدر برق مصرف کرده است. اگر خانواده‌ای چند ماه صرفه‌جویی کند، عددِ قبض‌هایش کوچک‌تر می‌شود. این را با نمودار ستونی خوب می‌شود دید.
در خانه امتحان کنید
- با خانواده‌تان سه کار برای صرفه‌جویی در برق انتخاب کنید و روی کاغذی کنارِ در بچسبانید.
- از بزرگ‌ترتان بخواهید عددِ مصرفِ آخرین قبضِ برق را به شما بگوید و آن را یادداشت کنید.
- یک ماه به آن سه کار عمل کنید.
- قبضِ بعدی را با قبلی مقایسه کنید و هر دو را روی یک نمودار ستونی بکشید.
واژه‌های این درس
- سوخت - چیزی مثلِ گاز، نفت و بنزین که می‌سوزد و گرما می‌دهد.
- صرفه‌جویی - به اندازه‌ی نیاز مصرف کردن و هدر ندادن.
ایده‌ی اصلی
بیشترِ برق را با سوزاندنِ سوخت می‌سازند و سوخت‌ها روزی تمام می‌شوند. با خاموش کردنِ وسیله‌هایی که لازم نیست، هم سوخت را نگه می‌داریم و هم هوا را پاک‌تر.