چرخه‌ی زندگی جانوران
در بهار، کنار برکه‌ای، توده‌ای ژله‌مانند با نقطه‌های سیاه ریز در آب شناور است. چند هفته بعد، همان‌جا پر از جانوران کوچکِ سیاهی است که دُم دارند و شنا می‌کنند. باز هم چند هفته بعد، قورباغه‌های کوچکی روی سنگ‌ها می‌پرند. این‌ها همه یک جانورند؟
چرخه‌ی زندگی
هر جانوری زندگی را شروع می‌کند، بزرگ می‌شود، بچه‌دار می‌شود و سرانجام می‌میرد. بچه‌هایش هم همین راه را از نو شروع می‌کنند. چون این راه دوباره به اولش برمی‌گردد، به آن چرخه‌ی زندگی می‌گوییم.
چرخه‌ی زندگی ماهی
بیشتر ماهی‌ها در آب تخم می‌گذارند. از هر تخم یک بچه‌ماهی بیرون می‌آید که از همان اول شبیه ماهی است، فقط خیلی کوچک. بچه‌ماهی غذا می‌خورد و بزرگ می‌شود تا ماهی بالغ شود و خودش تخم بگذارد.
چرخه‌ی زندگی قورباغه
قورباغه در راه بزرگ شدن خیلی بیشتر تغییر می‌کند. آن توده‌ی ژله‌مانند، تخم‌های قورباغه بود. از هر تخم یک بچه‌قورباغه بیرون می‌آید که دُم دارد، پا ندارد و با آبشش نفس می‌کشد. کم‌کم اول پاهای عقب و بعد پاهای جلو درمی‌آیند. دُم کوتاه و کوتاه‌تر می‌شود و شُش‌ها کار می‌کنند. حالا قورباغه‌ی جوان از آب بیرون می‌آید و کم‌کم قورباغه‌ی بالغ می‌شود، که دوباره در آب تخم می‌گذارد.
در خانه امتحان کنید
- شش کارت کوچک بُرید. روی سه تا مرحله‌های زندگی ماهی را بکشید و روی سه تا مرحله‌های زندگی مرغ: تخم، جوجه، مرغ.
- کارت‌ها را بُر بزنید و از کسی بخواهید آن‌ها را به ترتیب بچیند.
- کارت آخر هر ردیف را دوباره کنار کارت اول بگذارید. چرا اسمش «چرخه» است؟
واژه‌های این درس
- چرخه‌ی زندگی - مرحله‌هایی که یک جانور از آغاز زندگی تا بچه‌دار شدن می‌گذراند، و بچه‌هایش از نو.
- بالغ - بزرگ‌شده و آماده‌ی بچه‌دار شدن.
ایده‌ی اصلی
هر جانوری چرخه‌ی زندگی دارد: آغاز، بزرگ شدن، بچه‌دار شدن. ماهی فقط بزرگ می‌شود، اما قورباغه از تخم به بچه‌قورباغه و بعد به قورباغه تغییر شکل می‌دهد.