آب سالم برای نوشیدن

آب رودخانه گاهی گِل‌آلود و قهوه‌ای است. آب چشمه‌ای در کوه ممکن است کاملاً زلال باشد. آیا آبِ زلال را می‌شود بی‌خیال نوشید؟ و آبِ شیرِ خانه چطور این‌قدر تمیز شده است؟

آب زلال هم ممکن است سالم نباشد

در آب رود و چاه ممکن است گِل، تکه‌های برگ و چیزهای دیگر باشد. این‌ها را می‌بینیم. اما در آب ممکن است میکروب هم باشد: جاندارانی آن‌قدر ریز که با چشم دیده نمی‌شوند و می‌توانند ما را بیمار کنند. برای همین آبِ زلال هم همیشه آب سالم نیست.

در تصفیه‌خانه

آب شیرِ خانه‌ها، پیش از آنکه به لوله‌ها برسد، به تصفیه‌خانه می‌رود. آنجا آب را در چند مرحله تمیز می‌کنند:

1. ته‌نشین شدن: آب را در حوض‌های بزرگ نگه می‌دارند. گِل و ذره‌های سنگین آرام آرام ته حوض می‌نشینند.
2. صاف کردن: آب را از لایه‌های ماسه و شن رد می‌کنند. ذره‌های ریزی که هنوز در آب مانده‌اند، لای ماسه گیر می‌کنند.
3. میکروب‌کشی: کمی کلر به آب می‌زنند تا میکروب‌ها از بین بروند.

بعد آبِ سالم از لوله‌ها به خانه‌ها می‌رسد.

در خانه امتحان کنید

1. با کمک یک بزرگ‌تر، ته یک بطری پلاستیکی را ببرید و بطری را سروته روی یک لیوان بگذارید.
2. درون بطری اول کمی پنبه، بعد ماسه و روی آن سنگ‌ریزه بریزید.
3. کمی آب گِل‌آلود از بالا بریزید. آبی که پایین می‌چکد خیلی زلال‌تر است.
4. این آب را ننوشید. صافیِ شما گِل را گرفت، اما میکروب‌ها را نمی‌گیرد.

واژه‌های این درس

• میکروب - جاندار بسیار ریزی که با چشم دیده نمی‌شود و بعضی‌هایش ما را بیمار می‌کنند.
• آب سالم - آبی که نوشیدنش ما را بیمار نمی‌کند.
• تصفیه‌خانه - جایی که آب را تمیز می‌کنند تا نوشیدنی شود.
• ته‌نشین شدن - پایین رفتن و نشستنِ ذره‌های سنگین در ته آب.

ایده‌ی اصلی

آب رود و چاه ممکن است گِل و میکروب داشته باشد. در تصفیه‌خانه آب را ته‌نشین می‌کنند، از ماسه رد می‌کنند و با کلر میکروب‌هایش را از بین می‌برند تا سالم به خانه‌ها برسد.