عمق ۱ · ۸۳ ثانیه
آزمون زادآوری
سگ پودل و سگ ژرمنشپرد یک گونهاند؛ اسب و الاغ دو گونه. آزمونی که زیستشناسها به کار میبرند، چیزی که قاطر نشان میدهد، اینکه هر گونه چطور نام دوکلمهایاش را میگیرد، و اینکه شاید چند گونه وجود داشته باشد.
درباره‌ی این ویدیو
سگ پودل کوچک و سگ ژرمنشپرد بزرگ خیلی با هم فرق دارند. اسب و الاغ تقریباً شبیه هم‌اند. اما آن دو سگ یک گونهاند و اسب و الاغ دو گونه. ظاهر می‌تواند فریبتان بدهد.
گونه یعنی یک نوع جاندار. آزمون معمول در زیست‌شناسی زادآوری است: گونه گروهی از جانداران است که می‌توانند با هم جفت شوند و فرزندانی بیاورند که خودشان هم بزرگ شوند و فرزند بیاورند. همه‌ی سگ‌ها از این آزمون سربلند بیرون می‌آیند. پودل و ژرمنشپرد می‌توانند توله بیاورند و آن توله‌ها هم توله‌های خودشان را. اسب و الاغ می‌توانند با هم بچه‌ای بیاورند: قاطر. قاطرها جانورانی قوی و سالم‌اند، اما تقریباً هیچ‌وقت خودشان بچه نمی‌آورند؛ پس اسب و الاغ دو گونه‌ی جدا هستند.
هر گونه یک نام علمی دوکلمه‌ای دارد، روشی که کارل لینه در دهه‌ی ۱۷۵۰ رایج کرد. کلمه‌ی اول سرده را نام می‌برد، گروه کوچکی از خویشاوندان نزدیک؛ و دو کلمه با هم گونه را. انسان‌ها Homo sapiens هستند، یعنی انسانِ خردمند. پلنگ Panthera pardus است و خویشاوند نزدیکش، شیر، Panthera leo. این نام در همه‌ی زبان‌ها یکی است: در فارسی پلنگ، در آلمانی Leopard، اما برای دانشمندان همه‌جا Panthera pardus.
چند گونه وجود دارد؟ هیچ‌کس نمی‌داند. پژوهشی در سال ۲۰۱۱ برآورد کرد که حدود ۸٫۷ میلیون گونه جانور، گیاه، قارچ و جانداران دیگرِ هسته‌دار وجود دارد و حدس زد که حدود ۸۶ درصدشان هنوز پیدا و نام‌گذاری نشده‌اند. دانشمندان دیگر برآوردهای بسیار متفاوتی داشته‌اند. این ویدیو همراه درس «گونه چیست؟» در دوره‌ی زیست‌شناسی، سطح ۱ در ناف است.
این ویدیو عمق ۱ از «گونه» را نشان میدهد.
یادگیری گونهمتن گفتار
- ۰:۰۰پودل کوچک و ژرمنشپرد بزرگ خیلی با هم فرق دارند. اسب و الاغ تقریباً شبیه هم‌اند.
- ۰:۰۹آزمون معمول، زادآوری است. اعضای یک گونه با هم جفت می‌شوند و فرزندانشان هم بزرگ می‌شوند و فرزند می‌آورند.
- ۰:۱۷پودل و ژرمنشپرد توله می‌آورند و آن توله‌ها هم توله می‌آورند. همه‌ی سگ‌ها یک گونهاند.
- ۰:۲۶اسب و الاغ می‌توانند با هم بچه‌ای بیاورند: قاطر. قاطرها قوی و سالم‌اند،
- ۰:۳۳اما تقریباً هیچ‌وقت خودشان بچه نمی‌آورند. پس اسب و الاغ دو گونه‌ی جدا هستند.
- ۰:۴۲هر گونه یک نام علمی دوکلمه‌ای دارد. انسان‌ها هومو ساپینس هستند. انسانِ خردمند.
- ۰:۴۸پلنگ پانترا پاردوس است. خویشاوند نزدیکش، شیر، پانترا لئو.
- ۰:۵۴در فارسی پلنگ، در آلمانی لئوپارد. دانشمندان همه‌جا می‌نویسند پانترا پاردوس.
- ۱:۰۱چند گونه وجود دارد؟ پژوهشی در ۲۰۱۱ حدود ۸٫۷ میلیون گونه‌ی هسته‌دار برآورد کرد.
- ۱:۰۷و حدس زد حدود ۸۶ درصدشان هنوز نام ندارند. برآوردهای دیگر خیلی فرق دارند.
- ۱:۱۵گونه گروهی است که با هم فرزند می‌آورند، و فرزندانشان هم فرزند می‌آورند.