مثل پیانو

درباره‌ی این ویدیو

مِی دارد پیانو یاد می‌گیرد. روز اول انگشت‌هایش کند و ناشی بودند؛ بعد از یک سال تمرین بی‌آن‌که به تک‌تک نت‌ها فکر کند می‌نوازد. مِی متوجه چیز دیگری هم شده است: ماه پیش برایش سخت بود که بعد از دعوا اول عذرخواهی کند. از آن موقع سه بار این کار را کرده و هر بار کمی آسان‌تر بوده. آیا خوب بودن هم چیزی است که مثل پیانو می‌شود تمرینش کرد؟

ارسطو این‌طور فکر می‌کرد. در کتابش درباره‌ی اخلاق نوشت که ما با کارهای منصفانه کردن منصف می‌شویم و با کارهای شجاعانه کردن شجاع، همان‌طور که با ساختن بنّا می‌شویم و با نواختن نوازنده. هیچ‌کس شجاع یا راستگو به دنیا نمی‌آید؛ آدم‌ها کم‌کم و با کارهایشان شجاع یا راستگو می‌شوند. به کاری که آن‌قدر انجامش می‌دهی که آسان یا حتی خودکار می‌شود عادت می‌گویند، و ایده‌ی ارسطو این است که فضیلت‌ها عادت‌های خوب‌اند، نه فقط در کار بلکه در دیدن و حس کردن. اول، راست گفتن وقتی معذب‌کننده است سخت است؛ با تمرین بخشی از تو می‌شود.

عادت‌های بد هم همین‌طور رشد می‌کنند. کسی که برای فرار از دردسر یک دروغ کوچک می‌گوید، دومی را آسان‌تر می‌گوید و دهمی را باز آسان‌تر. ما همان می‌شویم که بارها و بارها می‌کنیم؛ هر کار مهربانانه بعدی را آسان‌تر می‌کند؛ پس انتخاب‌های کوچک هر روزه منش ما را می‌سازند.

نوازنده‌ها با تماشای نوازنده‌های خوب یاد می‌گیرند، و ارسطو درباره‌ی منش هم همین را فکر می‌کرد: با تماشای آدم‌های خوب یاد می‌گیریم. به کسی که شیوه‌ی زندگی‌اش را تحسین می‌کنی و از آن یاد می‌گیری الگو می‌گویند؛ مِی عذرخواهی کردن اول را تا حدی با تماشای برادر بزرگ‌ترش یاد گرفت. پس منش ثابت نیست. اگر آن‌قدر که دلت می‌خواهد صبور یا شجاع نیستی، این پایان داستان نیست. شروع تمرین است. این ویدیو همراه درس «تمرین، منش را می‌سازد» در دوره‌ی اخلاق، سطح ۱ در Knaph است.

متن گفتار

1. ۰:۰۰انگشت‌های مِی اول کند بودند. بعد از یک سال، پیانو آسان است.
2. ۰:۰۵اول عذرخواهی کردن سخت بود. هر بار از آن موقع کمی آسان‌تر شد.
3. ۰:۱۱ارسطو گفت با کار شجاعانه شجاع می‌شویم. فضیلت‌ها عادت‌اند.
4. ۰:۱۷عادت‌های بد هم همین‌طور رشد می‌کنند. یک دروغ کوچک بعدی را آسان‌تر می‌کند.
5. ۰:۲۳از آدم‌هایی که تحسینشان می‌کنیم یاد می‌گیریم. منش ثابت نیست.
6. ۰:۲۹خوب بودن چیزی است که تمرینش می‌کنی.