شیر یا خط

درباره‌ی این ویدیو

فرض کنید دوستی فقط یک بار و برای سرگرمی پیشنهادی می‌دهد. سکه‌ای می‌اندازد. اگر شیر بیاید، ۱۵ دلار به شما می‌دهد؛ اگر خط بیاید، شما ۱۰ دلار به او می‌دهید. بیشترِ آدم‌ها می‌گویند نه، اغلب فوراً و بی‌آن‌که حسابی بکنند، با این‌که شانسِ دو طرف برابر است و چیزی که ممکن است ببرند از چیزی که ممکن است ببازند بیشتر است. اگر بپرسید شیر باید چقدر بدهد تا قبول کنند، خیلی‌ها حدودِ ۲۰ دلار می‌گویند: دو برابرِ ۱۰ دلاری که ممکن است از دست بدهند.

دنیل کانمن و آموس تورسکی (۱۹۷۹) پرسش‌های زیادی شبیهِ همین از مردم پرسیدند و دیدند باختن تقریباً دو برابرِ بردنِ همان مقدار روی ما اثر دارد. به این زیان‌گریزی می‌گویند. فقط درباره‌ی پول نیست. کانمن، جک نچ و ریچارد تیلر (۱۹۹۰) به نیمی از دانشجویانِ یک کلاس لیوانی دادند. صاحبانِ لیوان برای فروختنش حدودِ ۷ دلار می‌خواستند و بقیه برای خریدنش حدودِ ۳ دلار پیشنهاد می‌دادند. باارزش‌تر دانستنِ چیزی فقط چون مالِ ماست، اثر مالکیت نام دارد.

زیان‌گریزی میان‌بری ذهنی است که اغلب به کارمان می‌آید: مراقبت از داشته‌ها آدم را محتاط می‌کند. خطایش وقتی است که فرصت‌های خوب را رد کنیم یا چیزهایی را که لازم نداریم نگه داریم. پژوهشگرها هنوز بحث می‌کنند که این اثر چقدر قوی است، و با مبلغ‌های کوچک گاهی ضعیف است؛ «حدودِ دو برابر» میانگینی تقریبی است، نه قانون. آن سکه هم فقط یک آزمایشِ ذهنی است: بازی‌های شانسیِ واقعی، مثلِ بخت‌آزمایی، طوری ساخته شده‌اند که بازیکن به‌طور میانگین ببازد، و «نه» گفتن به آن‌ها عاقلانه است.

دو عادت کمک می‌کند. سؤال را برعکس کنید: اگر این را نداشتم، حاضر بودم این‌قدر برایش پول بدهم؟ و انتخاب‌های کوچک را با هم ببینید، نه یکی‌یکی. این ویدیو زیان‌گریزی را در Knaph توضیح می‌دهد.

متن گفتار

1. ۰:۰۰یک سکه، یک بار، برای سرگرمی. شیر، ۱۵ دلار می‌گیری. خط، ۱۰ دلار می‌دهی.
2. ۰:۰۶بیشترِ آدم‌ها می‌گویند نه، با این‌که ممکن است بیشتر ببرند تا ببازند.
3. ۰:۱۳باخت تقریباً دو برابرِ بردِ همان مقدار سنگین است.
4. ۰:۱۹صاحبانِ لیوان حدودِ ۷ دلار می‌خواستند. خریدارها حدودِ ۳ دلار می‌دادند.
5. ۰:۲۶دو برابر میانگینی تقریبی است. و بازی‌های شانسیِ واقعی برای باختن ساخته شده‌اند.
6. ۰:۳۲برعکسش کن. اگر این را نداشتم، برایش پول می‌دادم؟
7. ۰:۳۸باخت از بردِ همان مقدار سنگین‌تر است.