بیشترشان بی‌خطرند

درباره‌ی این ویدیو

یک کاسه ماست، سرماخوردگی‌ای که یک هفته طول می‌کشد و کپک خاکستری روی نان کهنه، هر سه کار جاندارانی‌اند که آن‌قدر ریزند که دیده نمی‌شوند. میکروب (ریزجاندار) جانداری است که بدون میکروسکوپ دیده نمی‌شود، و چهار گروه اصلی دارد. باکتری‌ها هر کدام یک یاخته‌اند و تقریباً همه‌جا زندگی می‌کنند، از جمله روی پوست و در روده‌ی ما. ویروس‌ها خیلی کوچک‌تر و ساده‌ترند و فقط درون یک یاخته‌ی زنده می‌توانند از خودشان نسخه بسازند. قارچ‌ها شامل کپک‌ها، مخمرها و قارچ‌های خوراکی‌اند. انگل‌ها روی یا درون جاندار دیگری زندگی می‌کنند و از آن تغذیه می‌کنند.

چقدر کوچک؟ یک باکتری معمولی حدود یک‌هزارم میلی‌متر پهنا دارد، یعنی هزار باکتری پشت سر هم یک میلی‌متر می‌شوند. این حدود ۱۰۰۰ نانومتر است؛ بیشتر ویروس‌ها حدود ۲۰ تا ۳۰۰ نانومترند.

بیشتر میکروب‌ها آسیبی به ما نمی‌زنند و خیلی‌هایشان مفیدند: باکتری‌ها شیر را ماست می‌کنند و مخمر خمیر نان را ور می‌آورد. بیشتر انواع ای‌کولای بی‌خطرند و بخشی از روده‌ی سالم‌اند، هرچند چند نوعشان بیمار می‌کنند. فقط تعداد کمی از میکروب‌ها بیماری می‌سازند و به همین‌ها میکروب بیماری‌زا می‌گوییم.

برآوردی دقیق در سال ۲۰۱۶ نشان داد که در بدن یک بزرگسال معمولی حدود ۳۸ تریلیون باکتری و حدود ۳۰ تریلیون یاخته‌ی خود بدن هست: تقریباً به یک اندازه، و بیشتر باکتری‌ها در روده. این حرف قدیمی که باکتری‌ها ده برابر یاخته‌های ما هستند حدسی سرسری بود و درست نیست. این ویدیو همراه درس «دنیای میکروب‌ها» در دوره‌ی سلامت، سطح ۱ در ناف است.

متن گفتار

1. ۰:۰۰ماست، سرماخوردگی، کپک روی نان کهنه. هر سه کار جاندارانی است که آن‌قدر ریزند که دیده نمی‌شوند.
2. ۰:۰۸میکروب‌ها چهار گروه اصلی دارند. باکتری، ویروس، قارچ و انگل. ویروس فقط درون یک یاخته‌ی زنده می‌تواند از خودش نسخه بسازد.
3. ۰:۲۰هزار باکتری پشت سر هم یک میلی‌متر می‌شوند. بیشتر ویروس‌ها از این هم کوچک‌ترند، حدود ۲۰ تا ۳۰۰ نانومتر.
4. ۰:۳۱بیشتر میکروب‌ها بی‌خطرند و خیلی‌هایشان کمک می‌کنند، مثل باکتری‌های ماست. فقط تعداد کمی بیمار می‌کنند.
5. ۰:۴۱بدن یک بزرگسال حدود ۳۸ تریلیون باکتری و حدود ۳۰ تریلیون یاخته‌ی خودش دارد. تقریباً به یک اندازه.
6. ۰:۵۰میان تریلیون‌ها میکروب زندگی می‌کنیم. فقط چندتایشان بیماری‌زا هستند.